สําหรับคําตอบของคําถามนี้ เราก็ต้องดูหลายอย่างประกอบกัน มีทั้งโรคที่เป็น อาการของโรค แล้วก็ชนิดของยาที่ใช้
ยารักษาตามอาการ
ยารักษาตามอาการ เช่น ยาแก้ปวด ยาแก้หวัด ถ้าเราหายแล้วก็สามารถหยุดกินยาได้เลย
ยารักษาโรคประจําตัวที่จําเป็นจะต้องกินอย่างต่อเนื่อง
อันนี้ก็ห้ามหยุดยาเอง รวมถึงห้ามเพิ่มหรือลดขนาดยาเองด้วย
ยาปฏิชีวนะ หรือ ยาฆ่าเชื้อ
อันนี้จําเป็นจะต้องกินให้ครบคอร์ส เพราะว่าถ้าเกิ
ยาฉีดดีกว่ายากิน จริงหรือไม่ เป็นคำถามที่หลายคนสงสัย มียาหลายชนิดที่เขาว่าฉีดจะดีกว่ากิน อย่างแรกที่ต้องเข้าใจเลย คือ ทั้งยากินแล้วก็ยาฉีด มีข้อดีแล้วก็ข้อเสียแตกต่างกัน ดังนี้
ยาบางชนิดที่มีผลทำให้ผ่อนคลายมากๆ บางครั้งก็ถูกนำไปใช้ในทางที่ผิดได้เช่นกัน หนึ่งในนั้น คือ ยาอัลปราโซแลม ที่ใช้เพื่อการรักษา แต่เนื่องจากตัวยามีผลทำให้เหยื่อหมดสภาพโดยไม่ทันสังเกต ทำให้มีคนนำไปใช้ก่อคดีร้ายแรง จนกลายเป็นข่าวบ่อยครั้งได้
ยาอัลปราโซแลม (Alprazolam) หรือที่เขาเรียกกันว่ายาเสียสาว ยาเสียตัว ใช้รักษาผู้ป่วยโรควิตกกังวล รวมถึงผู้ป่วยที่มีอาการนอนไม่หลับ ระงับอาการชัก ภาวะซึมเศร้า แล้วก็ผู้ที่ติดสุราเรื้อรัง
ยาตัวนี้ไม่สามารถหาซื้อได้ทั่วไป เพราะว่า ยาจัดเป็นวัตถุออกฤทธิ์ต่อจิตและประสาทประเภทที่สองค่ะ จึงต้องให้หมอในโรงพยาบาลจ่ายเท่านั้น ร้านยาทั่วไปและร้านยาออนไลน์ก็ไม่สามารถวางจำหน่ายยาชนิดนี้ได้
อย่าหาซื้อยาชนิดนี้มาใช้เองโดยเด็ดขาดเลย เพราะถึงช่วยผ่อนคลาย แต่มีข้อจำกัดหลายเรื่อง ถ้าใช้มากเกินไปก็เสียชีวิตได้, มีผลข้างเคียงเมื่อ
เมื่อมีอาการเจ็บป่วยเล็ก ๆ น้อย ๆ อย่างปวดหัว เป็นไข้ ปวดท้อง แน่นท้อง ท้องเสีย ในระดับที่ไม่รุนแรงมาก สิ่งแรกที่หลายคนนึกถึงก็คงจะเป็น “ยาสามัญประจำบ้าน” ซึ่งเป็นยาที่หลายคนคงมีติดบ้านไว้อยู่แล้ว เพราะการเจ็บป่วยมักไม่มีสัญญานเตือน นึกจะเป็นก็เป็นทันที แต่ยาบางตัวเก็บไว้นานหลายเดือน พอจะหยิบมากินบางทีก็ไม่แน่ใจว่าเสียหรือยัง ยาเหนียวบ้าง เปลี่ยนสีบ้าง ทั้ง ๆ ที่ยายังไม่หมดอายุ แบบนี้เราควรเก็บยายังไงดี เพื่อให้ยายังคงมีประสิทธิภาพอยู่ วันนี้เภมีคำตอบค่ะ
หนึ่งในความเชื่อเกี่ยวกับยาคุมที่พูดถึงกันมากบนโลกโซเชียล และเชื่อว่ามีหลายคนเคยลองใช้กันมาบ้าง คือ การใช้ยาคุมเอาไปผสมกับแชมพู หรือทาหมักชโลมเส้นผม แล้วเชื่อว่าทำให้ผมยาวเร็วขึ้น มีทั้งผู้ชายและผู้หญิงที่นำวิธีนี้ไปใช้ บางคนก็รู้สึกว่ายาวขึ้นจริงจนต้องแชร์ข่าวต่อ โดยไม่ทราบว่าเส้นผมยาวขึ้นตามธรรมชาติ ไม่ได้มาจากการผสมสูตรพิเศษเหล่านี้
การบดยาคุมกําเนิดและนําไปผสม นํามาสระผม ที่เขาบอกกันว่าจะทําให้ผมยาวเร็วขึ้น ไม่ได้ช่วยให้ผมยาวเร็วขึ้นแต่อย่างใด
เพราะว่ายาเม็ดคุมกําเนิด มีประโยชน์ต่อสุขภาพของคุณผู้หญิง เมื่อรับประทานเท่านั้น ปกติยาคุมกำเนิดจะดูดซึมทางระบบอาหาร ฮอร์โมนและตัวยาถูกสร้างมาให้ใช้สำหรับรับประทานเท่านั้น จึงไม่สามารถดูดซึมผ่านผิวหนังได้
อีกทั้งอาจทำให้ประสิทธิภาพของแชมพูลดลง ส่วนตัวยาคุมจะโดนล้างออกไปหมดโดยไม่ซึมเข้าผิวหนังบนหนังศ
หักยาครึ่งเม็ด ทำให้ยาเสื่อมสภาพไหม ? ขึ้นอยู่กับชนิดของยาค่ะ
สําหรับยาเม็ดบางชนิด สามารถหักก่อนกินได้ โดยไม่ทําให้ยาเสื่อมประสิทธิภาพในการรักษา
แต่ยาบางชนิดก็มีการออกแบบมาเพื่อให้ออกฤทธิ์เร็ว หากเราหักเม็ดยาก่อนกิน จะทําให้ยาออกฤทธิ์ทันที แล้วหมดฤทธิ์ในระยะเวลาอันสั้น ส่งผลให้การรักษาไม่มีประสิทธิผล
หลักการนี้ก็สามารถใช้กับยาแคปซูลได้เช่นกันนะคะ ในเรื่องของการแกะเม็ดแคปซูลและนําผงไปละลายน้ำเพื่อกิน บางชนิดก็สามารถทําได้นะคะ
แต่บางชนิด ออกแบบมาเพื่อให้ออกฤทธิ์ทีละน้อย ซึ่งหากแกะผงแล้วนําไปละลายน้ำ จะทําให้ยาออกฤทธิ์ทันที ซึ่งมีผลต่อการรักษาแน่นอน ไม่เพียงเท่านั้นนะคะ
ยังอาจทําให้คนไข้ได้รับผลข้างเคียงที่รุนแรงและอาจจะเป็นอันตรายถึงชีวิตได้เช
ยาแก้อักเสบ เหมือน ยาฆ่าเชื้อจริงหรือไม่ กินแทนกันได้ไหม ควรเลือกทานอย่างไร วันนี้เภสัชกรจะมาอธิบายให้ฟังกันนะคะ ว่ายาทั้งสองประเภทต่างกันอย่างไร และควรเลือกทานยาประเภทไหนให้เหมาะสมกับอาการ
ยาแก้อักเสบ หรือ ยาที่มีฤทธิ์ในการลดการอักเสบ อย่างเช่น อาการปวดฟันกล้ามเนื้ออักเสบ หรือว่า ใช้ในการลดไข้ก็สามารถทําได้ แต่ว่ายาเหล่านี้นะคะไม่ได้มีฤทธิ์ในการฆ่าเชื้อโรคใด ๆ
กล่าวคือ ใช้ยับยั้งสารที่ทำให้เกิดการอักเสบ แต่ไม่ออกฤทธิ์ในการฆ่าเชื้อแบคทีเรีย
ตัวอย่าง: แอสไพริน
ยาฆ่าเชื้อ หรือว่าที่เรียกว่ายาปฏิชีวนะ ก็จะจัดอยู่ในกลุ่มของยาฆ่าเชื้อไม่ว่าจะเป็นยาฆ่า
เบื่อกันไหมค่ะ ไม่ว่าจะไปร้านยาหรือโรงพยาบาลเภสัชก็เอาแต่ถามว่าแพ้ยาไหม ?
ความจริงแล้วมันมีเหตุผลนะคะ เนื่องจากการแพ้ยาอาจเป็นอาการที่ไม่รุนแรงอย่าง เช่น จนถึงอาการที่รุนแรงมากเช่น จะอาจถึงแก่ชีวิตได้
สําหรับ บางอาการอย่างเช่น อาการคลื่นไส้อาเจียนหรือง่วงนอนมา จะไม่ถือว่าเป็นการแพ้ยา แต่จะเรียกว่าผลข้างเคียงของยาค่ะ
ซึ่งถ้าไม่มั่นใจว่าเป็นผลข้างเคียงของยา ทําให้เกิดการแพ้ให้เภสัชประเมินได้ค่ะ
กรณีที่เภสัชกรประเมินแล้ว ต้องพกติดตัวเสมอและแจ้งแพทย์หรือเภสัชกรทุกครั้ง
แพ้ยาไหม ? ทำไมเภสัชกรต้องถามทุกครั้งที่รับยา
นมไม่ควรทานร่วมกับยา เป็นคำแนะนำที่หลายคนน่าจะเคยได้ยินกัน ซึ่งมียาบางชนิดไม่ควรทานร่วมกันจริง แต่ไม่ใช่ยาทุกชนิด บางชนิดทานร่วมกับนมได้โดยไม่มีผลข้างเคียง แต่เนื่องจากยามีหลายชนิดมากจนคนทั่วไปที่ไม่ได้อยู่สายงานเภสัชกรไม่สามารถจดจำหมด คนส่วนใหญ่เลยเข้าใจว่าห้ามทานนมร่วมกับยาเลยจะดีกว่า มียาอะไรบ้างที่ห้ามทานร่วมกันนม มาฟังกันค่ะ
นม หรือผลิตภัณฑ์จากนม เช่น ชีส โยเกิร์ต หรือไอศกรีม มีส่วนประกอบของแคลเซียมสูง หากรับประทานร่วมกับยาบางชนิดจะเกิดปฏิกิริยาระหว่างยาและนม
เนื่องจากแคลเซียมในนมจะไปทำปฏิกิริยากับโครงสร้างของยา ทำให้ได้สารประกอบที่ไม่มีฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาและไม่ถูกดูดซึมหรือลดการดูดซึมยา หรืออาจทำให้ยาหมดฤทธิ์ ส่งผลต่อประสิทธิภาพของยาในการรักษาโรคได้ลดลง อาจเรียกได้ว่า ยาตีกันกับนม จนไม่ควรทานร่วมกัน
แต่ไม่ใช่ว่ายาทุกชนิด
เวลาซื้อยาพาราเซตามอล (Paracetamol) ที่ร้านขายยาและร้านสะดวกซื้อ ส่วนใหญ่จะเจอแบบ 500 มก. เป็นหลัก แต่รู้มั้ยคะ มีพาราเซตามอลแบบ 650 มก. ด้วยนะ แน่นอนว่าวิธีใช้จะแตกต่างจากยาพาราปกติอยู่แล้ว ส่วนจะใช้ยังไงให้ปลอดภัยนั้น ไปฟังเลย
ยาพาราเซตามอล หรือ ที่เรียกอีกชื่อหนึ่งว่า อะเซตามีโนเฟน จัดเป็นยาแก้ปวด ลดไข้ ชนิดหนึ่งที่ได้ผลดีช่วยในการบรรเทาอาการปวดได้หลายอย่าง ยาพาราไม่ได้มีแค่รูปแบบเดียวน่ะ ยังมีรูปแบบที่ออกฤทธิ์เร็วและออกฤทธิ์นานอีกด้วยค่ะ
ในรูปแบบที่ออกฤทธิ์เร็วนะคะ ในเม็ดยา จะผสมกับโซเดียมไดคาร์บอเนต ทําให้เม็ดยาสามารถละลายออกมาได้เร็ว แล้วก็ออกฤทธิ์ได้อย่างรวดเร็วค่ะ
ส่วนอีกแบบหนึ่งจะเป็นรูปแบบออกฤทธิ์นานค่ะ พาราเซตามอล 650 มิลลิกรัม แบ่งเป็นสองชั้นค่ะ ชั้นในและชั้นนอก